Waarom een Europees Jaar van actief ouder worden en solidariteit tussen de generaties?

De bevolking van Europa vergrijst snel als gevolg van lage geboortecijfers en een stijgende levensverwachting. De verwachting is dat het aantal mensen van 65 jaar en ouder ten opzichte van mensen in de werkzame leeftijd tegen 2060 zal zijn verdubbeld.

Hoewel de gangbare pensioengerechtigde leeftijd 65 jaar is, was de gemiddelde leeftijd waarop werknemers in 2009 met pensioen gingen ongeveer 61,5 jaar, variërend van iets jonger dan 59 tot iets ouder dan 65.

Zoals steeds met nieuwere generaties kijken deze soms argwanend of nijdig tegenover de vroegere generaties of bekijken deze als concurrenten in ‘hun strijd’ om makkelijk te overleven.

COLLECTIE TROPENMUSEUM Familieportret van drie generaties TMnr 60024365

Familieportret van drie generaties - 1920-1935 Tropenmuseum

Voor velen wordt het ouder worden al te vaak gezien als een bedreiging voor zichzelf en voor anderen. De ouder wordende ziet zijn positie verzwakken terwijl de jongere in die zwakkere iemand ziet die niet opzij wil stappen om hem of haar meer kansen te geven.

Jaren geleden was het heel wat indien iemand op jaren kwam en werd die persoon aanschouwt als een nuttige bron voor ervaringen uit te wisselen. Nu wordt het niet meer als een prestatie aanschouwt als er heel wat jaartjes zijn opgebouwd. En met de ervaring van de ouderen wil men helemaal al geen rekening houden. Sommige jongeren denken zelfs dat zij het buskruit hebben uitgevonden. Vandaag treffen wij zelfs een generatie aan die denkt dat zij al de wijsheid in pacht hebben. Gelukkig staat de volgende bloeiende generatie al te popelen om ook de werkmarkt te veroveren. Bij hen zien wij wel jongeren die ijverig aan de slag willen gaan en er niet tegen op zien om weekend werk of zelfs een vaste studentenjob uit te voeren. Zij zijn de nieuwe hoop voor de van het werk weggaande millennial generation of Generation Y en  baby boomers en voor de daarop volgende generatie.

De vraag is wel nog of het groeiende aantal ouderen door hen ook nog wordt gezien als een last voor hen als werkende mensen. Bij de recent aan het werk gegaan zijnde zal het niet meer zozeer zijn als een geestesconcurrent of een lastige bevrager van wat zij doen en denken, maar als diegene die toch maar nog een plaats blijft innemen omdat zij langer gaan werken in een toch nog goede gezondheid. Misschien zijn zij minder vijandig tegen de omgeving aan dan de X Generatie. Voor hen zien zij ook een tegenpool van de Baby Busters, nadat er terug een toename van kinderen is gekomen door instroom van bevolking uit andere Europese landen. De kindertoename en terug een verhoging van consumenten geeft de opvolgers van de Pamper Generatie de mogelijkheid om uit de luier te groeien en moedig vooruit te stappen naar nieuwe horizonten, al vinden wij er velen tussen die toch nog echt geen zicht op doorgroei wensen te zetten. Dat kan ook niet anders als men ziet hoe de doorgroeikansen verminderd zijn door dat onze maatschappij een ‘papieren maatschappij’ geworden is. Alles moet gestaafd kunnen worden met documenten, cijfertjes en evaluaties. Voor de jongeren vandaag zijn er veel minder kansen om zich op te werken van kleine garnaal, gewone knecht of eenvoudige arbeider tot meestergast en zo verder door te groeien tot zelfs hoofdverantwoordelijke of baas van een bedrijf. Voor de millennium generatie en baby boomers was dat nog een mogelijkheid, alhoewel die laatste groep zich met de jaren ook naar de zijkant gedrukt voelde omdat zij verdrongen werden door mensen die een hoger diploma hadden. Het gebeurde eigenaardig genoeg zelfs dat mensen die anderen hadden opgeleid, door diegenen werden verdrongen doordat dezen dan een officieel document in handen kregen van scholing en hun diploma meer waard bevonden dan de ervaring van hun opvoeders of opleiders.

Dat die ouderen meer ervaring en vaardigheden hebben die interessant en nuttig zijn voor jongeren, werd de voorbije jaren totaal over het hoofd gezien. Deze verkeerde gang van zaken is door de Europese Commissie opgemerkt en als gevaarlijk bevonden. De laatste decennia heeft men namelijk het kind met het badwater weggegooid.

De EU met de werkgelegenheids problemen en veroudering van haar bevolking in de 27 lidstaten, is er ook bewust van dat voor de gehele maatschappij het actief blijven op oudere leeftijd de oplossing is voor de vergrijzing.

Die grijsaards, die met haarkleurmiddeltjes de wildheid terug in hun haren durven brengen, zien zich helemaal niet als te oud, maar kreunen wel onder de huidige werkdruk, die hen ook veel te zwaar is geworden. Maar zij zien ook wel hoe het voor de jongere generaties ook veel te veel eisend geworden is en herkennen de oorzaken van al die depressievelingen en uitgeblusten die onze werkmarkt tegen komt.

Job-stress is een zorg voor de overgrote meerderheid van de Europese beroepsbevolking volgens het besluit van EU-OSHA 2e Europese opiniepeiling over veiligheid en gezondheid.

Meningen over werkgerelateerde stress, het belang van de veiligheid en gezondheid voor het economisch concurrentievermogen en het actief ouder werden gemeten in de enquête, die meer dan 35.000 interviews in 36 Europese landen inhielden.

Ouderlingen en de EU zijn zich bewust dat er een proces op gang moet gebracht worden waarin de mogelijkheden voor gezondheid, participatie en veiligheid geoptimaliseerd worden, teneinde de levenskwaliteit van personen naarmate zij ouder worden te verbeteren.

Het komt er op aan om diegenen die nu nog werken of nog aan het werk zouden moeten zijn in staat te stellen hen hun welzijnspotentieel gedurende het hele leven te benutten en in overeenstemming met hun behoeften, wensen en capaciteiten aan de samenleving deel te nemen waarbij ze kunnen terugvallen op adequate bescherming, veiligheid en zorg wanneer zij behoefte hebben aan hulp.

Het is hoog tijd geworden, om niet te zeggen ‘vijf voor twaalf’, om alle gelegenheden aan te grijpen om de fysieke en geestelijke gezondheid van ouderen en alle werkenden te verbeteren, opdat zij actief kunnen deelnemen aan het maatschappelijk leven zonder het slachtoffer van discriminatie te worden. Sleutelelement hierbij is uiteraard een gezond en zelfstandig leven op latere leeftijd.

Om die gezondheid te garanderen moet men er toe komen om de werkomstandigheden van vandaag te herbekijken. Het stelsel van mogelijk aantal te werken uren en dagen achter elkaar moet onder de loep genomen worden. Dagen om terug op positieven te komen moeten ingebouwd worden en zodanig verzekerd worden dat de werkgever deze niet kan ontlopen. Iedereen die werkt zou regelmatig minstens twee dagen aan elkaar  vrij moeten hebben om te kunnen recupereren.

Indien men in ploegenstelsels of Ploegendienst (naar het Engelse shift works ook shifts genoemd)moet werken zouden deze zo moeten opgebouwd zijn dat er een constante regelmaat is. Voor de gezondheid van de werknemers zou het beter zijn dat zij steeds in dezelfde ploeg (voor langere tijd) werken op dezelfde tijden. Het moet niet zo moeilijk zijn om bij veel werknemers na te vragen wie geïnteresseerd is in nacht werk, vroege dienst of late dienst en datgene te geven wat de mensen het best uitkomt om verder ook hun gezinsleven in goede banen te leiden. Zo kan men hen gelukkiger maken en hun een gerustheid geven om alles goed georganiseerd te krijgen. Dat zal dan ook een hele last van hun rug wegnemen en hen meer ontspannen naar het werk doen komen, dat dan het werk zelf ook ten goede zal komen. Terwijl nu met de te vele wijzigingen in shiften en het moeten werken voor gevallenen, een te groot ziekte verzuim de last op de werkenden alsmaar verhoogd.

Begrip van de werkgever voor de huiselijke toestand en mogelijkheden voor tijdskredieten kunnen verder soelaas leveren om een aangenamer werkklimaat te creëren.

Krispy Kreme Doughnuts

Dienstploegen is een algemeen gebruik in o.a. de voeding- en auto-industrie, metaalnijverheid, gezondheidssector, enz.

De verscheidene generaties die de werkvloer moeten delen zouden naar elkaar moeten open staan en onderling van elkaar moeten leren. Indien er solidariteit tussen de generaties kan gevormd worden zal dit onderlinge steun en samenwerking tussen verschillende leeftijdsgroepen brengen. En daaraan moet gewerkt worden omdat wij moeten uitgroeien naar een maatschappij waarin mensen van alle leeftijden volgens hun behoeften en capaciteiten een bijdrage kunnen leveren en profijt kunnen trekken van de economische en sociale vooruitgang van hun samenleving.

Het ‘Europees Jaar van actief ouder worden en solidariteit tussen de generaties’ zal proberen de werkgelegenheid voor ouderen aan te moedigen, maar moet ook bij de jongeren het begrip trachten op te brengen van de noodzaak van die ouderen op de werkmarkt. Al diegenen die nog op leeftijd zijn om te kunnen werken moeten gelijkwaardige kansen krijgen om zich ten volle te ontplooien.

Het Europees Jaar wil daarom ook die ouderen de mogelijkheid bieden deel te nemen aan de samenleving, door actief burgerschap, vrijwilligerswerk en mantelzorg te steunen en er de aandacht op vestigen dat er ook moet uitgekeken worden dat de ouderen in goede gezondheid zelfstandig zullen kunnen wonen.

De Europese Commissie vraagt de lidstaten, de regionale en lokale overheden, de sociale partners, het middenveld, de bedrijven, … verbintenissen aan te gaan voor bepaalde acties en doelstellingen zodat zij in 2012 tastbare resultaten kunnen voorleggen. Graag zou men willen zien dat er overal initiatieven worden opgezet om denkgroepen op te zetten maar ook om actief zaken te ondernemen die kunnen bijdragen aan de betere relatie tussen de verscheidene generaties en aan de opvangmogelijkheden voor diegenen die op oudere leeftijd worden geconfronteerd met bepaalde beperkingen.

Men kan er niet naast zien dat men afhankelijk is van zijn menselijk beperkt lichaam en beperkte geest. Ook moet men er zich bewust van zijn dat elk lichaam zich anders ontwikkelt maar ook anders aftakelt. Die aftakeling is een niet te verwaarlozen element. Ook al worden wij ouder worden wij nog steeds geconfronteerd met de verschillende gebreken welke de mensheid tegemoet komen. De gezondheid is een niet te negeren schakel in ons systeem.

Buiten de gezondheidsbeperkingen kunnen er nog obstakels zijn die ouderen beletten aan het werk te blijven. Deze zal men moeten trachten weg te nemen

Men zal moeten voorzien in een deelname aan sociale activiteiten, volwassenenvorming, vrijwilligerswerk, zelfstandig wonen, gezond ouder worden enzovoort. daartoe zal men prioriteiten voor maatregelen moeten bepalen.

Steden en gemeenten kunnen zich bijvoorbeeld aansluiten bij het “age-friendly cities programme” (leeftijdsvriendelijk stedenprogramma) van de  Wereldgezondheidsorganisatie.
Bedrijven kunnen de arbeidsomstandigheden voor werknemers op leeftijd verbeteren.
Het middenveld kan vrijwilligerswerk van ouderen aanmoedigen.

Vast staat dat de samenwerking en solidariteit tussen de generaties zal moeten bevordert worden.

De EU heeft al initiatieven genomen om actief ouder worden te promoten op gebieden zoals werkgelegenheidsbeleid, volwassenenvorming, gezondheid en de informatiemaatschappij. Het Europees Jaar zal deze initiatieven meer bekendheid geven.

Ook al moeten de meeste initiatieven voor actief ouder worden – in 2012 of later – het zonder subsidies van de EU stellen, is het belangrijk dat er werk van gemaakt wordt en zou het niet slecht zijn indien plaatselijke organisaties het voortouw nemen en anderen stimuleren er voor te gaan. Maar in bepaalde gevallen zullen de EU-subsidies toch een rol mogen spelen. In de brochure van het Comité van de regio’s, AGE Platform Europe en de Europese Commissie worden de EU-subsidies vermeld en worden de regionale en lokale belanghebbenden aangemoedigd de subsidies optimaal aan te wenden, door bij voorkeur samen te werken met meerdere landen.

Ga naar de brochure over subsidies
http://europa.eu/ey2012/ey2012main.jsp?langId=nl&catId=970&newsId=1065&f…

In België zijn heel wat overheidsniveaus, organisaties en sociale groepen betrokken bij actief ouder worden en solidariteit tussen de generaties.

Het Europees Jaar werd voorbereid door een groot aantal betrokkenen met uiteenlopende achtergronden. Samen hebben zij een werkprogramma opgesteld en dat in december 2011 naar de Commissie verstuurd.

Dit programma is een uitgangspunt; een ‘levend document’, dat voortdurend bijgewerkt moet worden. Het is toegankelijk voor alle organisaties die initiatieven willen organiseren in het kader van het Jaar.

+

Voorgaande artikel: Langer Werken of Vroeger Sterven of in het engels (or the preceding article in English: To Work Longer or Die Younger

Vindt het Rapport over Ouder worden: Factsheets (national language) pdf logo

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_be_fr.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_be_nl.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_bg_bg.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_cy_el.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_cz_cz1.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><br />
<a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_de_de.pdf&#8221;></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_dk_da.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_ee_ee.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_el_el.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_es_es.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_fi_fi.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><br />
<a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_fr_fr.pdf&#8221;></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_fyrom_fyrom.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_hr_hr.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_hu_hu.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_is_is.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_it_it.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_lt_lt.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_lu_fr.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><br />
<a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_lv_lv.pdf&#8221;></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_mt_mt.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_nl_nl.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_no_no.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_pl_pl.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_pt_pt.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_ro_ro.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><br />
<a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_se_sv.pdf&#8221;></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_si_si.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_sk_sk.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a><a title=

” href=”http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_378_fact_tr_tr.pdf”></p>
<p>                ” border=”0″ /></a></p>
<p>Tewerkstelling en Sociale Zekerheid: Employment and Social Policy : <a title=Report

About Marcus Ampe

Retired dancer, choreographer, choreologist. - Gepensioneerd danser, choreograaf, choreoloog.
This entry was posted in Welzijn en Gezondheid and tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

5 Responses to Waarom een Europees Jaar van actief ouder worden en solidariteit tussen de generaties?

  1. Pingback: Ageing and Solidarity between generations | Marcus' s Space

  2. Pingback: Wie wordt beschoud te oud te zijn | Marcus' s Space

  3. Pingback: Who is considered Old | Marcus' s Space

  4. Pingback: Niet te lastig op of voor millenials | Marcus' s Space

  5. Pingback: Materialisme, “would be” leven en aspiraties #6 | Broeders in Christus

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s